TARIHI
Asarcik, Samsun'un 44 km. güneyinde yer alan küçük bir ilçedir.

Yüzölçümü 180
kilometrekare olan Asarcik ilçesi; doguda Çarsamba –Ayvacik ilçeleri, batida Kavak ilçesi, kuzeyde Samsun merkez ilçe, güneyde de Ladik ve Amasya ili Tasova ilçesi ile çevrilidir. Asarcik kendisine bagli Kesealan - Ayaklialan köyleri ile Çarsamba ve Ayvacik ilçelerine, Yaylaköyü ile Tekkeköy ilçesine, Akyazi ve Musaaga köyleri ile Samsun Merkez ilçeye, Uluköy - Asuru - Kosaca köyleri ile Kavak ilçesine, Sakizlik-Armutluköy-Yeniömerli köyleri ile Ladik ve Tasova ilçelerine sinirdir. Asarcik cografyasi göz önüne alindiginda sinirlari olusturan köyler yüksek köylerdir. Bu köyler genel olarak yörede bulunan daglarin eteklerine yerlesmis durumdadir. Daglar ve söz konusu köylerin yerlestigi alan hisar biçiminde oldugu için Hisarcik diye anilmakta imis. Asarcik merkezi ve diger köylerin yerlesmis oldugu alan ise küçük düzlük ve tepeciklerden olusmaktadir. Bu bölge bir hisari andirdigindan Hisarcik adi verilmistir. Zamanla Hisarcik ASARCIK olarak degistirilmistir.

 

Asarcik tarihinin arastirilmasinda en büyük yer Tarihi Gökgöl Camiidir. Tarihi Gökgöl Camiinin ve çevresinde bulunan mezar taslarinin üzerinde bulunan tarih ve metinlerden anlasilacagi üzere bölgede bugün yasayan halkin 300 yil öncesinden var oldugu anlasilmaktadir. Ilerleyen yillarda Çarsamba ya yerlesmis bulunan bir kisim Kirim Türk’ünün ve Kafkas Türk Kavmi olan Çerkezlerin de bu bölgeye yerlesmesiyle yavas yavas bu günkü halini almistir. Bölgede yasayan mimari eserlerin 16 yy’dan önceki dönemlere ait oldugu anlasilmaktadir. Asarcik komsu ilçelerin tarihinden de anlasilacagi üzere Türk Milletinin oldukça eski bir yerlesim yeridir.

Cumhuriyet öncesi dönemde bu bölgede Rum köylerinin de mevcut oldugu bilinmektedir. Rumlar bu bölgeye 19. yy. sonlarinda yerlesmislerdir. Cumhuriyet dönemine kadar bölgede yasayan Rumlar Lozan Antlasmasiyla mübadeleye tabii tutulmuslardir. Yasadiklari mezralari bölgede öteden beri yasamakta olan Türk halki Rumca isimlerle adlandirmistir. Galyoslar, Moskoflar, Papazlar bu mezra adlarina birer örnektir. Birinci Dünya Savasi sonrasinda bölgede yasayan Rumlar çok sayida çete kurarak bölgede yasayan Türk’lerin üzerine saldiri da bulunmuslar, evlerini ekinlerini yakip talan etmisler, hayvanlarini ellerinden almislar ve yakaladiklari insanlari topluca yakmak vurmak suretiyle öldürmeye baslamislardir. Bunun üzerine Asarcikta Kuva-yi Milliye Hareketi baslamistir. Giresunlu Topal Osman, Topal Süreyye ve Mehmet Çetin komutasina giren bölge halki Rumlara karsi mücadele vermislerdir.

Bu mücadeleye katilmis insanlarin birçogu 10-15 sene öncesine kadar hayatta olup, birkaç tanesi hala hayattadir. Yasayan bölge halkindan dinlenenlerden de anlasilmaktadir ki Rum çetelerinin yapmis oldugu eziyetler bölge halkinin hafizasindan silinmemistir. 1877-1878 Osmanli-Rus harbinden sonra Kafkasyadan göç eden bir grup Kafkas Türk Kavmi olan Çerkez’ler bugün ki ilçe merkezinde bulunan bir köye ve Kavak - Ladik sinirlarinda bulunan iki köye yerlestirilmislerdir. Bu gün ilçe merkezinin içinde yer alan Biçincik köyü ormanlik alanin kesilmesi sonucunda açilan alandan olusmaktadir. Kesim isinin biçmek anlaminda söylendiginden, Çerkezlerin yerlestirilmis oldugu bu köye Biçincik adi verilmistir. 1943 yilindan itibaren bu köy merkezinde Pazar kurulmasi nedeniyle 1959 yilinda bucak olmus ve civarda bulunan 12 köy bu Bucak’a baglanmistir.

16.06.1987 tarih ve 3392 sayili kanunla ilçe olan Asarcik’a 27 köy baglanmistir. 1989 yilinda yapilan mahalli seçimler sonucunda Bahri KÖSÜS ilk belediye baskani olmus ve Asarcik Belediyesini kurmustur. Biçincik merkezinde bulunan Muhtarlik binasi Asarcik Belediyesi olarak hizmet vermeye baslamistir.
Ilçeye bagli; merkezde Biçincik Mahallesi ve Atatürk mahallesi olmak üzere iki mahalle ile 30 köy mevcuttur. Ilçede Adliye ve Polis Teskilati haricinde ki bütün resmi daireler kurulmustur.

 

 

Ilçenin güneyinde bembeyaz heybetiyle, basi bulutlarin içinde dimdik duran Akdag yer almaktadir. Ilçe yayla havasinda olmasini Saltuk Ormani ve kendisini çevreleyen siradaglarin (Bögürtlen Daglari) yani sira büyük oranda Akdag’a borçludur. Haritada Bögürtlen Daglari diye de bilinen Saltuk Ormani kendisine has heybeti ile ilçenin kuzeydogusunda yer almaktadir. Bu ormanin eteklerinde Kilavuzlu Köyünün üst kisminda bulunan Yagbela Tekkesi ve hemen karsisinda Yeniömerli Köyünün üstünde bulunan Gülveren Tekkesi ile Akyazi Köyü Sehitler Mevkiinden ilçe genelinin büyük bir kismi kusbakisi denilebilecek kadar genis açidan görülebilmektedir. Yörenin kendi içinde bulunan ormanlardan dogan küçük akarsulari mevcuttur. Bu akarsular tarimda kullanilacak kadar yeterli degildir. Ancak ilçeyi çevreleyen siradaglarin arka kisimlarindan dere ve irmaklar Yesilirmak’a dogru yol almaktadir.

 

 

Asarcik ilçesinin çevresinde bulunan komsu ilçeler tarih olarak incelendiginde; dogusunda bulunan, Çarsamba ve Ayvacik ilçelerinin ayni tarihi özellikte oldugu, Ayvacik ilçesinin Çarsamba ilçesinden ayrilarak kuruldugu görülmektedir. Yesilirmak ovasi merkezinde kurulu olan Çarsamba ilçesinin M.Ö. 4000'lerden günümüze bir yerlesim merkezi olduguna dair görüsler vardir. Çarsamba'nin bütün ovada merkez rolünü üstlenmesinde, ilki 1370 yilinda Çarsamba günleri kurulmus olan panayirin etkisi büyüktür. Bu panayir Çarsamba günleri kuruldugundan ilçenin adi da buradan gelmistir. Osmanli Imparatorlugu zamaninda da idari teskilatta önemli bir ilçe olarak yerini almis olan Çarsamba'da Cumhuriyetten sonra 1925'de Belediye teskilati kurulmustur.
Asarcik’in tarihi, batisinda bulunan Kavak ilçesine daha yakin oldugu görülmektedir. Bucak ve ilçe olmadan önce de idari açidan Kavak ilçesine bagli oldugu bilinmektedir.

Kavak ilçesinin tarihi oldukça eskidir. ilçe merkezinin kuzeyindeki kalan Kale Dorugu Höyügün 1942 yilinda yapilan arastirmalarda M.Ö.3500-2000 yillarina ait eserlere rastlanmistir. Bu verilere göre Kavak ilk tunç çagindan bu yana bir yerlesim yeridir. Kale dorugu höyügünde genç Helenistik, Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanli dönemlerine ait eserlere rastlanmasi ise bu yerin hem yerlesim özelligini, hem de burada yerlesimin sürekliligini göstermektedir 1518 tarihli bir Osmanli tapu defterinde Kavak’in Samsun sancagina bagli bir karye (köy) oldugu görülmüstür. 1839 yilinda merkez ilçeye bagli bucak olmustur. 1934 yilinda da Bucak teskilati ilçe teskilatina çevrildi.

 

 

Asarcik’in kuzeyinde bulunan Ladik ilçesi; tarihinin M.Ö. 3000 - M.Ö. 2000 yillarina kadar uzandigi tahmin edilmektedir. Islam uygarliklari döneminde (705) Araplarin eline geçen bölge 1071 Malazgirt Savasindan sonra Selçuklularin eline geçmistir. 1075'de Alparslan'in komutanlarindan Melik Ahmet Danisment Gazi, Amasya ve çevresine egemenligi altina aldi. Bir rivayete göre de ilçe adini komutanin kizi Ileduk ve Ildük Hatun'un isminden almistir. Selçuklularin parçalanmasiyla kurulan Anadolu Beylikleri zamaninda Ladik Kubatogullarinin hakimiyetine girmistir.

Osmanlilar ise Ladik'i 1428'de kesin olarak topraklarina katmislardir. Ladik Cumhuriyet dönemine kadar Sivas Sancagina bagli Amasya Vilayeti sinirlari içinde bulunmustur. Cumhuriyet kurulduktan sonra Amasya iline bagli olan Ladik ilçesi 1925'de Samsun'a baglanmistir.

Asarcik’a komsu olan ilçelerden Tekkeköy’ün Selçuklular Anadoluya geçmeye basladigi zaman Bizans devletinin egemenligi altinda oldugu Türklere ve Islamiyet’e açmak için, bölgenin önemini de dikkate alarak büyük Türk velisi Seyh Zeynüddin'i buraya gönderdigi ve bir Tekke kurdurdugu, Tahminen 13. yüzyilda yasayan Seyh Zenüddin kurdugu tekkede yolculari, düskünleri,, fakir fukarayi kazan kurarak doyurdugu, Tekkeköy adinin buradan geldigi söylenmektedir.

1399'da Tekkeköy Osmanli egemenligine girmistir. 1402 Ankara savasindan sonra Kubatogullarinin eline geçmistir. 1419'da Çelebi Mehmet Tekkeköy'ü tekrar Osmanli topraklarina katmistir. Osmanlilar döneminde burada Türkler ve Bizans döneminden kalma Rum halki baris içerisinde yasamislardir. Ancak I. Dünya savasi sirasinda Türk ve Rum halki arasindaki baris bozulmustur. Kurtulus savasi sonrasinda yapilan Lozan antlasmasi geregi burada ki Rum halki Bati Trakya Türkleriyle yer degistirilmistir.